Nhiều người thường rơi vào trạng thái hoang mang, mất ăn mất ngủ khi phát hiện bạn đời hoặc người yêu của mình có kết quả dương tính với virus HPV. Đi cùng với nỗi lo ấy là nỗi băn khoăn liệu quan hệ với người nhiễm HPV có bị lây không và cần làm gì để giữ an toàn cho cả hai. Bài viết dưới đây sẽ cung cấp đầy đủ góc nhìn y khoa giúp bạn đánh giá đúng mức độ rủi ro và cách phòng ngừa hiệu quả nhất. Cùng tìm hiểu nhé!
Quan hệ với người nhiễm HPV có bị lây không?
Theo chuyên gia, quan hệ với người nhiễm HPV tiềm ẩn nguy cơ lây truyền rất cao thông qua tiếp xúc da kề da hoặc niêm mạc vùng sinh dục, ngay cả khi đối phương hoàn toàn không có triệu chứng. Tuy nhiên, một lần quan hệ không đồng nghĩa với việc bạn chắc chắn sẽ bị nhiễm bệnh ngay lập tức. Khả năng lây nhiễm còn phụ thuộc vào chủng virus, vị trí tiếp xúc, hệ miễn dịch và việc bạn đã tiêm phòng vaccine hay chưa.
Kể cả khi dùng bao cao su, biện pháp này chỉ giúp giảm rủi ro chứ không thể bảo vệ bạn tuyệt đối, do HPV có khả năng lây qua những vùng da không được che phủ. Tùy vào hình thức thân mật, virus có thể tiếp cận những vị trí khác nhau trên cơ thể và gây nhiễm trùng tại khu vực tương ứng, cụ thể:
– Quan hệ đường âm đạo: Quá trình cọ xát trực tiếp giữa dương vật và âm hộ, âm đạo tạo điều kiện cho virus truyền từ vùng da hoặc niêm mạc đang nhiễm sang bạn tình, kể cả khi không xuất hiện tổn thương nhìn thấy được.
– Quan hệ đường hậu môn: Vùng da và niêm mạc tại hậu môn vốn mỏng manh và dễ bị tổn thương do ma sát, nên virus dễ xâm nhập hơn nếu thiếu biện pháp bảo vệ.
– Quan hệ bằng miệng: Việc tiếp xúc trực tiếp giữa môi, lưỡi với bộ phận sinh dục của người bệnh có thể khiến khoang miệng và vùng hầu họng bị nhiễm virus.
– Tiếp xúc sinh dục không thâm nhập: Những hành động như cọ xát bộ phận sinh dục, tiếp xúc da kề da hoặc kích thích bằng tay vẫn có khả năng lan truyền virus dù không xảy ra giao hợp.
Một điểm quan trọng bạn cần biết rõ là người mang HPV không nhất thiết phải xuất hiện tổn thương mới có khả năng lây truyền cho người khác. Virus có thể tồn tại trên da và niêm mạc mà không gây ra mụn cóc, vết loét hay bất kỳ biểu hiện nào dễ nhận thấy. Vì vậy, chỉ quan sát bên ngoài không đủ để xác định đối phương có đang mang virus hay không.
Quan hệ với người nhiễm HPV có thể làm lây truyền virus thông qua tiếp xúc trực tiếp giữa da và niêm mạc vùng sinh dục, ngay cả khi đối phương chưa xuất hiện triệu chứng.
Quan hệ với người nhiễm HPV bao lâu thì xuất hiện triệu chứng?
Sau khi tiếp xúc trực tiếp với vùng da, niêm mạc đang mang mầm bệnh, virus sẽ âm thầm xâm nhập và cư trú bên trong các tế bào biểu mô mà không gây ra bất kỳ cảm giác đau đớn nào. Khoảng thời gian từ lúc phơi nhiễm cho đến khi cơ thể phát tán mầm bệnh hoặc bộc lộ dấu hiệu lâm sàng thường không cố định do còn tùy thuộc vào chủng virus và phản ứng miễn dịch của mỗi người. Giải thích diễn tiến theo từng trường hợp cụ thể như sau:
– Trường hợp không có triệu chứng: Trong quãng thời gian đầu, phần lớn người nhiễm HPV thường không nhận thấy bất kỳ dấu hiệu bất thường nào vì hệ miễn dịch có thể tự kiểm soát virus mà không gây tổn thương rõ rệt. Tuy nhiên, trong trạng thái này, người nhiễm virus vẫn có khả năng lây truyền cho bạn tình, nên bạn đừng dựa vào việc cơ thể chưa có biểu hiện bệnh để kết luận mình đã an toàn.
– Trường hợp xuất hiện sùi mào gà: Nếu nhiễm các chủng HPV nguy cơ thấp, đặc biệt là loại 6 và 11, người bệnh có thể xuất hiện mụn cóc sinh dục sau vài tuần đến vài tháng ủ bệnh, đôi khi kéo dài lâu hơn. Ban đầu, các nốt sùi thường có màu hồng nhạt, mọc đơn lẻ hoặc thành từng cụm, bề mặt sần sùi giống hoa súp lơ nhỏ.
– Trường hợp nhiễm HPV nguy cơ cao: Những chủng như HPV 16 và 18 thường không gây ra triệu chứng rõ ràng trong giai đoạn đầu, nên bạn có thể mang mầm bệnh mà không hề hay biết. Nếu tình trạng nhiễm trùng kéo dài, các tế bào bị ảnh hưởng có thể phát triển tổn thương tiền ung thư sau nhiều năm, thậm chí tiến triển thành ung thư nếu không được phát hiện và điều trị kịp thời.
Nhìn chung, khoảng 90% trường hợp nhiễm HPV có thể được hệ miễn dịch tự đào thải hoàn toàn trong vòng 2 năm đầu mà không gây vấn đề sức khỏe lâu dài. Tuy nhiên, điều này không có nghĩa là bạn đã được miễn nhiễm suốt đời hoặc không thể nhiễm lại một chủng virus khác. Nếu từng quan hệ với người dương tính HPV, cả hai cần chủ động theo dõi sức khỏe sát sao, thực hiện tầm soát định kỳ theo khuyến cáo và trao đổi thẳng thắn với bác sĩ chuyên khoa để có hướng xử lý khoa học nhất.
HPV có thể tồn tại âm thầm trong cơ thể nhiều tháng hoặc nhiều năm trước khi xuất hiện triệu chứng, thậm chí không gây ra bất kỳ biểu hiện rõ ràng nào.
Sau khi quan hệ với người nhiễm HPV cần làm gì?
Nếu vừa trải qua cuộc yêu với người bị nhiễm HPV, bạn đừng quá hoang mang hay vội tìm cách tự điều trị tại nhà. Thay vào đó, hãy bình tĩnh đánh giá tình huống tiếp xúc, kiểm tra lịch tiêm phòng và theo dõi sức khỏe theo những hướng dẫn dưới đây:
Không tự kết luận đã nhiễm HPV
Như đã nói, việc ân ái với người mang HPV không chắc chắn rằng bạn đã nhiễm virus, bởi kết quả còn phụ thuộc vào hình thức tiếp xúc và nhiều yếu tố khác. Sau khi quan hệ, bạn cũng không nên lo lắng rồi tự ý tìm mua các loại thuốc uống hoặc kem bôi được quảng cáo là đào thải virus cấp tốc trên mạng. Điều bạn cần làm lúc này là thả lỏng tinh thần và kiên nhẫn đợi đến mốc thời gian phù hợp để thực hiện xét nghiệm sàng lọc theo tư vấn của bác sĩ.
Đánh giá tình huống tiếp xúc
Bạn cần nhớ lại xem cuộc yêu vừa rồi có sử dụng bao cao su hay màng chắn miệng đúng cách hay không, bởi biện pháp này dù không bảo vệ 100% nhưng vẫn giúp giảm đáng kể khả năng phơi nhiễm virus. Trường hợp hai bạn quan hệ không an toàn hoặc bạn tình đang có các nốt mụn sùi chưa được điều trị, nguy cơ lây truyền sẽ cao hơn rất nhiều.
Kiểm tra tình trạng tiêm vaccine HPV
Bạn hãy rà soát lại ngay lịch sử tiêm chủng của bản thân xem mình đã hoàn thành đủ các mũi tiêm ngừa hay chưa. Nếu bạn chưa từng tiêm hoặc mới tiêm dở dang, bạn nên chủ động liên hệ trung tâm tiêm chủng để được tư vấn lịch tiêm phù hợp với độ tuổi và tiền sử tiêm phòng.
Tuy rằng việc tiêm vacxin lúc này không có tác dụng phòng ngừa các chủng virus đã thâm nhập vào cơ thể, nhưng việc tiêm phòng vẫn giúp cơ thể bạn thiết lập “lá chắn” bảo vệ trước các chủng HPV nguy hiểm còn lại.
Khám khi có tổn thương hoặc triệu chứng
Trong quá trình theo dõi tại nhà, nếu bạn nhận thấy vùng kín, hậu môn hoặc khoang miệng xuất hiện các u nhú, nốt mụn lạ hoặc có cảm giác ngứa rát kéo dài, hãy nhanh chóng đến ngay cơ sở y tế để kiểm tra, chẳng hạn như bệnh viện chuyên khoa da liễu, nam khoa hay sản phụ khoa. Khi đến khám, các chuyên gia có thể chỉ định bạn làm thêm các xét nghiệm sàng lọc những bệnh lây truyền qua đường tình dục (STI) khác nếu cần thiết, để đánh giá tình trạng sức khỏe toàn diện hơn.
Sau khi tiếp xúc tình dục với bạn tình dương tính HPV, bạn nên bình tĩnh đánh giá tình huống, kiểm tra lịch tiêm vaccine và đi khám khi có dấu hiệu bất thường.
Sau khi quan hệ bao lâu thì nên xét nghiệm HPV?
Nhiều người thường có tâm lý nôn nóng muốn đi làm kiểm tra ngay ngày hôm sau để giải tỏa áp lực tinh thần, nhưng thực tế y khoa không đưa ra một mốc xét nghiệm chung áp dụng cho tất cả những người bị phơi nhiễm. Do virus cần một khoảng thời gian khá dài để nhân lên và đạt đủ lượng cho máy phát hiện, nên việc xét nghiệm quá sớm thường không đem lại kết quả chính xác và dễ gây ra tình trạng “âm tính giả”.
Do đó, các chuyên gia thường khuyến cáo nữ giới nên chủ động tuân thủ lịch sàng lọc định kỳ dựa theo độ tuổi để phát hiện sớm những thay đổi bất thường ở cổ tử cung, ngay cả khi cơ thể chưa có biểu hiện gì. Bạn cũng cần lưu ý rằng kết quả tầm soát âm tính tại cổ tử cung chỉ cho thấy khu vực đó chưa ghi nhận virus tại thời điểm lấy mẫu, chứ không đồng nghĩa với việc toàn bộ cơ thể không có sự hiện diện của virus.
Riêng với phái nam, Tổ chức Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh (CDC) hiện không khuyến nghị xét nghiệm HPV thường quy cho nam giới nói chung. Nếu bạn thấy cơ thể xuất hiện tổn thương, u nhú tại cơ quan sinh dục hay khoang miệng, hãy chủ động đến gặp bác sĩ chuyên khoa để được thăm khám và chẩn đoán phù hợp.
Sau khi tiếp xúc tình dục với người nhiễm HPV, bạn không nên vội vàng xét nghiệm ngay mà cần tìm hiểu thời điểm kiểm tra phù hợp theo hướng dẫn y tế.
Làm thế nào để giảm nguy cơ lây HPV khi quan hệ?
Thật ra hiện nay không có biện pháp nào có thể loại bỏ hoàn toàn rủi ro lây nhiễm HPV khi quan hệ, nhưng bạn vẫn có thể chủ động bảo vệ bản thân và người thương bằng những thói quen tình dục an toàn. Dưới đây là những phương pháp bạn nên áp dụng:
Sử dụng biện pháp bảo vệ đúng cách
Việc duy trì thói quen sử dụng bao cao su hoặc màng chắn miệng xuyên suốt mọi cuộc yêu là giải pháp hữu hiệu giúp giảm khả năng tiếp xúc trực tiếp với virus. Bạn cần lưu ý rằng các biện pháp này không thể phòng ngừa tuyệt đối 100% do virus vẫn có thể lây qua những vùng da và niêm mạc không được che phủ. Tuy nhiên, đây vẫn là biện pháp giúp bảo vệ bạn khỏi các chủng nguy cơ cao cũng như nhiều bệnh lây truyền qua đường tình dục (STI) nguy hiểm khác.
Tiêm vaccine HPV
Tiêm vaccine HPV được xem là phương pháp phòng bệnh chủ động và mang lại hiệu quả bảo vệ lâu dài cho cả nam và nữ. Ngay cả khi bạn đã từng phát sinh quan hệ hay vô tình nhiễm một chủng virus trước đó, việc tiêm phòng vẫn đem lại lợi ích lớn trong việc thiết lập hệ miễn dịch chống lại các chủng HPV khác.
Tại Việt Nam, bạn không cần phải làm xét nghiệm tầm soát trước khi tiêm mà chỉ cần đến các trung tâm tiêm chủng để bác sĩ đánh giá dựa trên độ tuổi và tình trạng sức khỏe trước khi chỉ định lịch tiêm.
Khám và sàng lọc định kỳ
Các bạn nữ nên thực hiện tầm soát ung thư cổ tử cung theo độ tuổi, tiền sử sức khỏe và lịch hẹn được bác sĩ hướng dẫn. Tùy trường hợp, phương pháp kiểm tra có thể gồm xét nghiệm HPV nguy cơ cao hoặc Pap test nhằm phát hiện virus và những biến đổi bất thường của tế bào cổ tử cung. Việc đã tiêm vaccine không có nghĩa là bạn được bỏ qua bước sàng lọc, bởi vaccine không bao phủ tất cả các chủng HPV có nguy cơ gây ung thư.
Hạn chế tiếp xúc với tổn thương đang hoạt động
Khi cơ thể bạn hoặc đối phương xuất hiện các nốt u nhú, sùi mào gà hoặc có vết loét chưa lành ở vùng kín và khoang miệng, hai bạn nên tạm ngưng mọi hoạt động thân mật. Nói cách khác, cả hai cần kiên nhẫn đợi cho đến khi các tổn thương được điều trị dứt điểm rồi mới tính đến chuyện quan hệ trở lại. Bạn cũng không nên tự ý cạy, đốt hoặc bôi thuốc lên nốt sùi, vì những cách làm này có thể làm tổn thương da và gây khó khăn cho việc đánh giá tình trạng bệnh.
Phòng ngừa HPV cần kết hợp tiêm vaccine, sử dụng bao cao su đúng cách và duy trì thói quen quan hệ tình dục an toàn.
Hy vọng rằng những thông tin được Sexshop18 chia sẻ đã giúp bạn hiểu rõ hơn về con đường lây truyền và cách phòng tránh HPV. Tóm lại, quan hệ với người nhiễm HPV không có nghĩa là bạn chắc chắn sẽ mắc bệnh, vì vậy bạn đừng quá hoang mang nhưng cũng không nên chủ quan trước những dấu hiệu bất thường. Hãy tiêm vacxin đầy đủ, thực hành tình dục an toàn và thăm khám khi cần thiết để bảo vệ sức khỏe của bản thân lẫn người thương.
Để lại một bình luận